Ben o sīrābım ki dünyādan naṣibim giryedir

Gözyaşı sabır sermayesi, kavuşma meclisindeki rakip, sarı yüzde nakış, tabibe söz ve şiir yaradılışına süs olur.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

1. 1

   Ben o sīrābım ki dünyādan naṣibim giryedir

   Mā-ḥaṣal sermāye-i ṣabr u şekībim giryedir

   1Ben öyle suya kanmış biriyim ki dünyadan payım gözyaşıdır.

   2Sonuçta sabır ve dayanma sermayem gözyaşıdır.

   Konuşan suya kanmış olduğunu söylerken dünyadan payının yine gözyaşı olduğunu belirtir. Sabır ve dayanma sermayesinin gözyaşı olması, doygunluk ile tükenmeyen ağlama arasında açık bir paradoks kurar.

   Bütün beyit yorumlarını göster ↓

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
2. 2

   Düşdi çeşm-i i‘tibārımdan sirişkim ‘āḳıbet

   Bezm-i ḫāṣ-ı vuṣlata çünkim rakībim giryedir

   1Gözyaşım sonunda itibar gözümden düştü.

   2Çünkü özel kavuşma meclisindeki rakibim gözyaşıdır.

   Gözyaşı sonunda itibar gözünden düşer; çünkü özel kavuşma meclisinde konuşanın rakibi hâline gelmiştir. Ağlama hem aşkın belirtisi hem sevgiliye yaklaşmayı engelleyen üçüncü taraf olarak düşünülür.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
3. 3

   Çünki pek rengīn olur altūn zemīn üstünde l‘al

   Rū-yı zerdim üzre naḳş-ı dil-firībim giryedir

   1Altın zemin üstünde lal taşı çok renkli görünür.

   2Sarı yüzümdeki gönül çelen nakış gözyaşıdır.

   Altın zemin üstündeki lal taşının rengi gibi, sararmış yüzdeki gönül çelen nakış gözyaşıdır. Acı belirtisi bedeni çirkinleştirmek yerine renk karşıtlığıyla süsleyen görsel bir öğeye çevrilir.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
4. 4

   Nabżıma baḳdıñ bu ‘āşıḳdır didiñ ammā saña

   Söyleyān derd-i dili hep ey ṭabībim giryedir

   1Nabzıma baktın ve ‘Bu âşıktır’ dedin ama,

   2ey tabibim, gönül derdimi sana anlatan gözyaşıdır.

   Tabip nabza bakarak aşkı teşhis eder; fakat gönül derdini ona asıl anlatan gözyaşıdır. Bedenin sessiz sıvısı konuşanın yerine söz alır ve tıbbi gözlemi duygusal tanıklığa dönüştürür.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
5. 5

   Pençe-i mercāndır ḫūnābe-i giryem baña

   Fāżılā ārāyiş-i ṭab‘-ı edībim giryedir

   1Kanlı gözyaşım bana mercan bir pençedir.

   2Ey Fâzıl, şair yaradılışımın süsü gözyaşıdır.

   Mahlasta kanlı gözyaşı mercandan bir pençe, aynı zamanda şair yaradılışının süsü sayılır. Yaralayıcı işaret edebî üretimin bezemesine dönüşür; acı ile sanat birbirinden ayrılmaz.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle