Benim Rüyam

Üç bent, doğa felaketleri ve baskıcı hükümdarlara rağmen geleceği gören bir ses kurar; kışta yeşil kalan defne ile millî saz, şiirin geçmişe can verip kılıçtan büyük zafer kazanacağı düşüne bağlanır.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

1. 1

   Varsın, vahşî tabiatın zelzelesi, tufanı

   En şerefli sarayları, mimberleri devirsin;

   Varsın zalim kayserlerin demirleri, zindanı

   En kuvvetli bilekleri, gövdeleri kemirsin.

   1Vahşi doğanın depremleri ve selleri varsın,

   2En görkemli sarayları ve minberleri devirsin;

   3Zalim hükümdarların zindanları ve demirleri varsın,

   4En güçlü bedenleri ve bilekleri aşındırsın.

   İlk bent deprem ve tufanın sarayla minberi, zalim hükümdarların zindan ve demirinin de güçlü bedenleri yıkabileceğini kabul eder. ‘Varsın’ tekrarı felaketi arzulamak değil konuşanın bunlar karşısında geri çekilmeyeceğini ilan etmektir; doğa ve siyasal baskı aynı sınama alanında buluşur.

   Bütün dörtlük yorumlarını göster ↓

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
2. 2

   Ben doğacak dünyaları bir sert kaya üstünden

   Amerika kâşifinin gözleriyle görürüm;

   «Milletleri gömdük!» diyen asırların önünden

   Girdapları tahkir eden yıldız gibi yürürüm.

   1Ben gelecekte doğacak dünyaları sert bir kayanın üzerinden,

   2Amerika’nın kâşifi gibi uzakları gören gözlerle görürüm;

   3“Milletleri tarihe gömdük!” diyen çağların önünde,

   4Girdapları küçümseyen bir yıldız gibi ilerlerim.

   Konuşan doğacak dünyaları sert kaya üstünden Kolomb'un gözleriyle gördüğünü söyler ve milletleri gömdüğünü ilan eden çağların önünde yıldız gibi yürür. Kolomb benzetmesi dönemin keşifçi ilerleme hayranlığını taşır; sömürge tarihini açıklayan tarafsız bir kahramanlık hükmü değildir.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
3. 3

   Benim rüyam bir küçücük yaprağını soldurmaz;

   O, başlara çelenk olan yeşil defne dalıdır;

   Karlar, buzlar içersinde zümrüdünü parlatır.

   Ben oyum ki, tellerini haykırttığım millî saz

   Beş bin yıllık mermerlere, kemiklere can verir

   Ve bir fatih kılıcından büyük zafer gösterir.

   1Benim düşüm küçücük bir yaprağını bile soldurmaz;

   2O, başlara taç yapılan yeşil bir defne dalıdır;

   3Kar ve buz içinde bile zümrüt yeşilini parlatır.

   4Ben, tellerini haykırttığım millî sazıyla,

   5Beş bin yıllık mermerlere ve kemiklere can veren kişiyim;

   6Bu saz, bir fatihin kılıcından daha büyük zafer gösterir.

   Rüya tek yaprağı soldurmayan, kar ile buzda yeşil kalan defne dalıdır. Son dizelerde millî saz beş bin yıllık mermer ve kemiğe can verir; sanatın zaferi fatihin kılıcından üstün sayılır. Şiir böylece tarihsel sürekliliği askerî güçten değil kültürel ses ve hatırlamadan üretir.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle