DDizegâhDijital şiir arşivi
Şiirler/Orhan Veli Kanık/Bir Roman Kahramanı
Kısa serbest şiir · 20. yüzyıl

Bir Roman Kahramanı

Saros Körfezi'ndeki çadır ve ot yatakta, İkinci Dünya Savaşı sırasında kendisini doğrudan bir roman kahramanı olarak kuran anlatıcının nerede ve ne zaman biteceğini bilmediği hayat konusunu yaşamaya çalışmasını anlatır.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    üstüne yağmur yağıyor,

    rüzgâr esiyordu,

    1Çadırımın üzerine yağmur yağıyor,

    2Saros Körfezi'nden rüzgâr esiyordu,

    İki dize sahneyi dışarıdan kurar ve zamanı kaydırır: “yağıyor” şimdiki zamandır, “esiyordu” geçmişe geçer. Aynı ânın iki ayrı kipte anlatılması, anlatıcının olayı hem yaşıyor hem sonradan aktarıyor olduğunu duyurur. Saros adı da sahneyi haritada belirli bir noktaya çiviler.

  2. 2

    Ve ben, bir roman kahramanı,

    Ot yatağın içinde,

    İkinci dünya ,

    zeytinyağı yakarak

    yaşamaya çalışıyordum;

    1Ve ben, bir roman kahramanı,

    2Ot yatağın içinde,

    3İkinci Dünya Savaşı'nda,

    4Başucumda zeytinyağı yakarak

    5Kendi konumu yaşamaya çalışıyordum;

    Beş dize tek bir cümlenin araya sıkıştırılmış öğeleridir ve yüklem en sona bırakılır. “Ve ben, bir roman kahramanı” sözü, koşullar daha sayılmadan rolü ilan eder; sonra o rolün altına ot yatak, savaş yılı ve zeytinyağı ışığı yerleştirilir. “Mevzuumu yaşamaya çalışıyordum” ise yaşamayı bir metni uygulamaya çevirir.

  3. 3

    Bir şehirde başlayıp

    nerde,

    ne gün bitecek .

    1Bir şehirde başlayıp

    2Kim bilir nerede,

    3Kim bilir hangi gün bitecek konumu.

    Son üç dize “mevzu” sözcüğünü geri çağırır, ama bu kez sonunu sorar. Başlangıç bellidir, bitişin yeri ve günü değildir; “kimbilir” iki kez tekrarlanarak belirsizliği ikiye katlar. Kendini roman kahramanı ilan eden kişi, o romanın yazarı olmadığını burada kabul etmiş olur.

Kavram sözlüğü (6) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

Türkçe Vikikaynak'ın 133846 numaralı sabit revizyonundaki tek şiir gövdesi esas alındı; 10 dolu dizenin sırası ve tarihî yazımı korundu. İkinci Dünya Savaşı şiirin tarihsel zamanıdır; savaş deneyimi maceraya indirgenmeden, belirsizlik ve geçici barınma koşullarıyla açıklanır.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Sonraki şiirBir Şehri Bırakmak
Bu şehirde yağmur altında dolaşılır
Orhan Veli Kanık · Serbest şiir

Kavram sözlüğü

6 kavram bulundu.

Çadırımın

Geçici bez barınağımın

Saros körfezinden

Ege'deki Saros Körfezi yönünden

harbinde

Savaşında

Başucumda

Yattığım yerin baş tarafında

Mevzuumu

Konumu; burada yaşam öyküsünü

Kimbilir

Kim bilir, bilinmez