Cenāb-ı ĥażret-i Sulŧān Maĥmūd

Mahmûd Han'ın Koyun Baba'yla anılan mekânı âriflere uygun bir Nakşibendî hânikâhı hâline getirmesi 1165'te tarihlenir.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

1. 1

   Cenāb-ı ĥażret-i Sulŧān Maĥmūd

   Ki miŝli gelmedi mülk-i cihāna

   1Yüce Sultan Mahmûd'un,

   2dünya ülkesine bir benzeri gelmedi.

   Sultan Mahmûd’un dünyaya benzerinin gelmediği söylenerek kişi eşsizlik üzerinden övülür. İlk beyit henüz belirli yapıyı anmaz; hânikâhın kurulmasını, şiirin hükümdara verdiği benzersiz hayır sahibi kimliğinin içine yerleştiren geniş bir çerçeve kurar.

   Bütün beyit yorumlarını göster ↓

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
2. 2

   Muvaffaķ oldı bį-ĥad ħayra ammā

   Feraĥ virür bu ħayrı ķudsiyāna

   1Sayısız hayra erişti; fakat,

   2bu hayrı kutsal ruhlara sevinç verir.

   Padişah sayısız hayra muvaffak olmuşsa da bu eser kutsal ruhlara özel bir ferahlık verir. ‘Ammâ’ sözü yapıyı diğer hayırlardan ayırır; nicelik bakımından çok olan işler arasında manevi etkisiyle seçilen bir hânikâh ortaya çıkar.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
3. 3

   Koyun Babaya mesken oldıġı-çün

   Mekān olsa sezādur Ǿārifāna

   1Koyun Baba'ya mesken olduğu için,

   2âriflere mekân olması uygundur.

   Yapının Koyun Baba’ya mesken olması, onu âriflerin de bulunmasına yaraşır bir mekân yapar. Beyit bina ile manevî kişi arasındaki geçmiş bağı, sonraki ziyaretçi ve derviş topluluğuna uygunluğun gerekçesi olarak kullanır.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
4. 4

   Mücevher oldı tārįħi Nažįrā

   Mübārek-bād Naķşibendį-ħāne

   1Ey Nazîr, tarihi noktalı harflerle kuruldu:

   2Nakşibendî hâne uğurlu olsun.

   Nazîr son beyitte tarihin cevherî harflerle kurulduğunu bildirir ve Nakşibendî hâne için uğur duası eder. Basılı ad doğrudan korunurken ‘mübârek-bâd’ yeni mekânın geleceğine dönük bereket temennisini tarih hesabına ekler.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle