DDizegâhDijital şiir arşivi
Şiirler/Mehmed Emîn Belîğ/Cevvâle gibi dönmez idi çeşm-i intizâr
Mukatta‘ât · 18. yüzyıl

Cevvâle gibi dönmez idi çeşm-i intizâr

Bekleyen gözü dönen makaraya, bakışı da sevgilinin ayağına sarılmak isteyen ipliğe benzeten beyit, kavuşamamanın hareketini koşullu bir cümlede kurar.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    gibi dönmez idi

    olsa târ-ı nigâhım ayağına

    1Bekleyiş gözüm bir makara gibi dönüp durmazdı,

    2bakışımın ipliği ayağına dolanmış olsaydı.

    İlk dize ‘çeşm-i intizâr’ı durmadan dönen makaraya benzetir. İkinci dize bunun karşı koşulunu verir: bakış ipliği sevgilinin ayağına dolansa göz artık dönmeyecektir. Ayağa dolanma gerçek bir eylem değil, bakışın mecazıdır.

Kavram sözlüğü (4) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

DEU-AVESIS.de5bf684-adac-4840-a246-d2ddcb5fc3e7:mukatta-12-pdf262-printed230. M12, basılı s.230/PDF 262; iki dize ve komşu kayıt sınırı kaynak görüntüsünde yer alır. Kaynakta adlandırılmış kalıp veya görsel şema yoktur. AVESIS CC BY 4.0 bağlantısı profil komşusudur; PDF içinde gömülü lisans yoktur.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Sonraki şiirCihânda minnet itmem çerh-i dûnaMehmed Emîn Belîğ · Rubai

Kavram sözlüğü

4 kavram bulundu.

cevvâle

Makara, çevikçe dönen nesne

çeşm-i intizâr

Bekleyiş içindeki göz

piçîde

Dolanan, sarılan

târ-ı nigâh

Bakışın tel gibi incelip uzayan çizgisi; Farsça “târ” hem iplik hem tel demektir, bu yüzden bakma eylemi dokuma ve sarma imgesine bağlanır.