Cümlemize Lutfun İle Eyle İhsân Yâ Muîn

Topluluk adına başlayan dua, yuvanın düzelmesi, kederin giderilmesi ve mahşerde utandırılmama isteklerini çoğul sesle taşır. Son beyitte ses Fahrî'nin kişisel bağışlanma dileğine daralır.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

1. 1

   Cümlemize Lutfuñ ile eyle ihsân Yâ Mu‘în

   Bu husûsda eyle makbûl bu duâ‘mız Yâ Mu‘în

   1Ey yardım eden Allah, lütfunla hepimize iyilik bağışla.

   2Ey yardım eden Allah, bu konudaki duamızı kabul et.

   Dua tek kişi adına değil “hepimize” sözüyle topluluk adına açılır. Allah'ın yardım eden sıfatına yönelen konuşan, lütufla iyilik ve belirli konudaki duanın kabulünü birlikte ister.

   Bütün beyit yorumlarını göster ↓

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
2. 2

   Sen ‘Alîmsin hem Habîrsin kullaruñ hâline

   Eyle islâh Lutfuñ ile ‘âşiyânı Yâ Mu‘în

   1Kullarının hâlini bilen ve ondan haberdar olan sensin;

   2ey yardım eden Allah, lütfunla yuvamızı düzene koy.

   Allah'ın kulların hâlini bilen ve ondan haberdar olan oluşu, yuvanın düzeltilmesi dileğine gerekçe olur. “Âşiyân” yalnız bina değil, topluluğun birlikte yaşadığı düzen olarak okunur.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
3. 3

   Hâlimiz gâyet mükedder Lutf idüp eyle kerem

   Her dem ü her lahzada sen cümlemize Yâ Mu‘în

   1Hâlimiz çok kederlidir; lütfedip cömertlik göster,

   2her an ve her nefeste hepimize yardım et.

   Topluluğun hâli yoğun kederle tanımlanır; bunun karşısına her an ve her nefeste süren yardım talebi konur. Lütuf bir defalık çözüm değil, zamanın bütününe yayılan destek olarak istenir.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
4. 4

   Cürmimiz hadden füzûndur Lutf idüp iteme hacîl

   Rûz-ı mahşerde bizi sen Lutfuñ ile Yâ Mu‘în

   1Suçumuz sınırı aşmıştır; lütfet, bizi utandırma.

   2Ey yardım eden Allah, mahşer gününde bize lütfunla davran.

   Suçların sınırı aştığı itiraf edilir ve buna rağmen utandırılmama dilenir. İkinci dize bu talebi özellikle mahşer gününe yerleştirir; ceza dili güncel bir tehdit değil tarihsel dua ufkudur.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
5. 5

   Bu siyeh-rû Fahrî-i nâ-çîzüñün ez-cân u dil

   Bu durur senden niyâzı cürmüm ‘afv it Yâ Mu‘în

   1Bu yüzü kara, değersiz Fahrî'nin bütün gönlüyle

   2senden dileği şudur: suçumu bağışla, ey yardım eden Allah.

   Mahlas beytinde çoğul ses kişisel Fahrî'ye daralır. Yüz karalığı öz kınama mecazıdır; canı gönülden söylenen son dilek, konuşanın kendi suçunun bağışlanmasıdır.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle