Demir

Karanlık ve sağlıksız bir madende çalışan işçinin bedeniyle demirin medeniyet kurucu gücü yan yana getirilir. Şiir, herkesin hor gördüğü emekçinin çıkardığı madenin sanatı, yapıyı ve özgür hayatı mümkün kıldığını söyleyerek üretimin gerçek öznesini görünür kılar.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

1. 1

   Şu karanlık, dar mağara mezar gibi bir yerdir;

   İçersinde ne güneş var, ne de sağlam hava var;

   Üzerinden sızan sular, sarkan keskin kayalar

   Kapısından bakanların tüylerini ürpertir.

   Burda nasıl çalışıyor, şu sıtmalı amele?

   Zavallıda vücut zayıf, beniz kansız, sırt kambur,

   Ayak çıplak, o sırsıklam olmuş olan üst çamur...

   Acep nedir çıkardığı bunun, bunca emekle?...

   — Ey hemşeri, çıkardığın o kara taş ne?

   — Demir!...

   Alkış sana, ey herkesin hor gördüğü amele!

   Medeniyet yapısını sen kurdurdun bu nesle.

   Demir, evet bu madendir: Sanatların hayatı;

   Bunun ile bütün dünya çöl halinde kalmadı;

   Bunun ile bugün insan bahtiyardır, serbesttir!...

   1Şu karanlık, dar mağara mezar gibi bir yerdir;

   2İçinde ne güneş ne de temiz hava var;

   3Üzerinden sızan sular, sarkan keskin kayalar

   4Kapısından bakanların tüylerini ürpertir.

   5Bu sıtmalı işçi burada nasıl çalışıyor?

   6Zavallının bedeni zayıf, yüzü kansız, sırtı kambur,

   7Ayakları çıplak, üstü başı sırılsıklam ve çamur içinde...

   8Bunca emekle çıkardığı şey acaba nedir?

   9— Ey hemşeri, çıkardığın o kara taş ne?

   10— Demir!...

   11Herkesin hor gördüğü işçi, sana alkış!

   12Medeniyet yapısını sen kurdurdun bu nesle.

   13Demir, evet bu madendir: Sanatların hayatı;

   14Bununla bütün dünya çöl olarak kalmadı;

   15Bununla insan bugün mutlu ve özgürdür!...

   Mağaranın mezara benzetilmesi, işçinin sıtmalı bedeni ve “kara taş” sorusu demirin parlak medeniyet anlatısından önce emeğin karanlığını gösterir. Tek kelimelik “Demir!” cevabı şiirin dönüm noktasıdır: hor görülen işçinin çıkardığı cevher, sanatların ve serbest hayatın maddî temeli olarak yeniden değerlendirilir.

   Bütün bend yorumlarını göster ↓

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle