Eğer dosttan belli haber sorarsan

Dört dörtlük ve tek bir cevap: seher yelleri. Sorulan her soru rüzgâra havale ediliyor; şiirin sonunda haber gelmiyor ama soran kişi değişmiş oluyor.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

1. 1

   Eğer dosttan belli haber sorarsan

   Sana haber versin seher yelleri

   Dost illeri kande deyu ararsan

   Sana haber versin seher yelleri

   1Eğer dosttan kesin haber sorarsan

   2sana seher yelleri haber versin.

   3Dost illeri nerede diye ararsan

   4sana seher yelleri haber versin.

   Nakarat dörtlüğün yarısını kaplıyor ve muhatabı baştan belirliyor: haberi veren insan değil rüzgâr. Bu, cevabın kesin olmayacağını da baştan söylemek demek.

   Bütün dörtlük yorumlarını göster ↓

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
2. 2

   Baharı açıldı mı güllerinin

   Feryadı var mıdır bülbüllerinin

   Doğru yolun bilir dost illerinin

   Sana haber versin seher yelleri

   1Güllerinin baharı açıldı mı,

   2bülbüllerinin feryadı var mı?

   3Dost illerinin doğru yolunu bilir;

   4sana seher yelleri haber versin.

   Gülün açıp açmadığı ve bülbülün feryadı sorulur; dost illerine giden doğru yolu seher yellerinin bildiği söylenir. Beyit o yere gidilemediğini değil, haber ve yol bilgisinin rüzgâra emanet edildiğini açıkça verir.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
3. 3

   Aşkımın ateşi tutuşup yandı

   Dud-i ahım feleklere boyandı

   Kandedir der isen güzel efendi

   Sana haber versin seher yelleri

   1Aşkımın ateşi tutuşup yandı,

   2âhımın dumanı feleklere boyandı.

   3“Nerededir” dersen güzel efendi,

   4sana seher yelleri haber versin.

   Soruyu soran ile cevap veren yer değiştiriyor: artık şair sorulanı değil, kendi hâlini anlatıyor. Duman göğe çıkıyor — rüzgârın taşıyabileceği tek şey de o.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
4. 4

   Derviş Himmet kendin hayran eylemiş

   Yıkıp suret mülkün vîran eylemiş

   Canan illerini seyran eylemiş

   Sana haber versin seher yelleri

   1Derviş Himmet kendini hayran etmiş,

   2suret mülkünü yıkıp virân etmiş,

   3canan illerini seyretmiş;

   4sana seher yelleri haber versin.

   Mahlas dörtlüğü şiirin sonucunu veriyor: aranan yer görülmüş. Ama bunun bedeli “suret mülkünün yıkılması” — yani bedensel varlığın harap olması. Nakarat son kez dönerken artık bir soru değil, bir tanıklık taşıyor.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle