Ey Zahit, Aşk Hakkında Can ve Gönülden Lafı Bırak

Zahidin kuru aşk iddiasını reddeder; kendini bilme, erenlere hizmet, terk ve tecrit yoluyla dünya-ahiret hesabından özgürleşmeyi savunur.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

1. 1

   زاهدا الاى اسكله جان و دلدن لافى قو

   يوق يره لاف و كذاف ايتمه قورى دعوانى قو

   1Ey zahit, aşk hakkında can ve gönülden boş iddiayı bırak

   2Yersiz söz ve yalan söyleme; kuru davanı bırak

   Zahide yönelen ilk uyarı, aşk sözünü yaşanmamış iddiadan ayırır; kuru dava ve yalan, gönlün hakikat tecrübesine engel sayılır. Aşk üzerine yüksek sesle konuşmak, yaşanmışlık yoksa boş davaya dönüşür; zahidin ilk bırakması gereken şey kendi iddiasıdır.

   Bütün beyit yorumlarını göster ↓

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
2. 2

   من عرف سرينه واقف اولدن اى مدعى

   ربكى فهم ايلمزسين وار يورى غوغايى قو

   1Ey iddiacı, “Kendini bilen” sırrına vakıf olmadan

   2Rabbini anlayamazsın; git, bu gürültüyü bırak

   Kendini bilme sözü Rabbini anlama şartına bağlanır; gürültünün bırakılması, bilginin iç gözleme dayanması gerektiğini gösterir. Kendini bilme sözü içe dönük dikkat ister; gürültü, bu dikkati başkasına üstünlük göstermeye çeviren sapmadır.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
3. 3

   حقى بيلمك استر ايسك ترك و تجريد اول هان

   كبير محبت راهنه اعلا ايله ادنانى قو

   1Hakk’ı bilmek istersen terk ve arınma yoluna gir

   2Muhabbet yolunda yüceyi ve aşağıyı bırak

   Terk ve tecrit, yüce ile aşağı makamları aynı ölçüde geride bırakır; muhabbet yolu toplumsal derece hesabını reddeder. Yüce ile aşağıyı birlikte terk etmek, yalnız kötü görüleni değil manevi makam arzusunu da muhabbet yolundan çıkarır.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
4. 4

   وار ارنلر مجلسنده خدمت ايله جان ايله

   جانك جانان كورسه اشبو استغنانى قو

   1Erenler meclisinde canla hizmet et

   2Canın sevgiliyi görsün; bu kendine yeterlik iddiasını bırak

   Erenler meclisindeki hizmet, benliğin yeterlilik iddiasını çözer; canın sevgiliyi görmesi başkasına hizmet içinde mümkün olur. Mecliste hizmet eden can, sevgiliyi kendi yeterliliğinde değil erenlerle kurduğu alçakgönüllü ilişkide görmeye başlar.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
5. 5

   مرد حق در اير كورن مولايه حقك قوللرين

   حقه ارمك استر ايسك غيرى به سودايى قو

   1Hak eri, Tanrı’ya ermiş kulları görür

   2Hakk’a ermek istersen başkasının sevdasını bırak

   Hak eri, Tanrı’ya yönelmiş kulları tanımakla belirir; hedefe varmak başka sevdaların gönülde tuttuğu yeri boşaltmayı ister. Başka sevdaların bırakılması kıskanç bir yasak değildir; gönlün yönünü Hakk’a verebilmek için dağınık arzuları toplar.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
6. 6

   طالب ديدار حق ايسك حقيقت ذاتيا

   فارغ و آزاده اول دنيا ايله عقبانى قو

   1Ey Zâtî, Hakk’ın yüzünü isteyen gerçek talipsen

   2Dünya ve ahireti bırakıp özgür ol

   Mahlas beyti dünya ile ahireti birlikte bırakır; talibin özgürlüğü yalnız maddi olandan değil ödül beklentisinden de ayrılmaktır. Dünya kadar ahiret ödülünden de özgürleşen talip, sevgiliyi karşılık beklemeden istemenin en zor şartını kabul eder.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle