DDizegâhDijital şiir arşivi
tasavvufî koşma · 1772–1845

Gel Âdeme Bak

Dertli, ilahî işaretlerin insanda toplandığını savunur ve hakikati başka yerde aramak yerine insanın yaratılışına bakmayı öğütler.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    Gayra nazar kılma gel âdeme bak

    Ahsen-i sûrette halk etti

    Buyurmuş hakkında

    «Sûre-i Vettin» dir hakkında burhan

    Bir -i Cibril’le batn-ı Meryem’e

    Çün Mesih bî peder geldi âleme

    «» beni âdeme

    Buyurmuş Kur’an’da Hallâk-ı cihan

    Er odur kim dâim Hak’ka yalvara

    Vâsıl-ı Hak olur kul vara vara

    Her ne ki ararsan âdemde ara

    «Allemelesmâ» dır vücud-î insan

    Bu esrârı bilen gayriyi nider

    Salâh üzre olur hak râha gider

    Şu miskin Dertliden kim eder

    Hakîkat bahsinde haylice irfan

    1Başkasına bakma; gel, insana bak.

    2Yaradan onu en güzel biçimde yarattı.

    3Mutlak feyiz sahibi onun hakkında buyurmuş;

    4Tîn suresi bunun delilidir.

    5Cebrail’in bir üflemesiyle Meryem’in rahmine düşen

    6Mesih, babasız olarak dünyaya geldi.

    7“İnsanoğlunu şerefli kıldık” hükmünü insan için

    8Dünyanın yaratıcısı Kur’an’da buyurdu.

    9Er kişi daima Hakk’a yalvarandır;

    10Kul adım adım yürüyerek Hakk’a ulaşır.

    11Her ne arıyorsan insanda ara;

    12İnsan varlığına “isimlerin öğretilmesi” sırrı verilmiştir.

    13Bu sırrı bilen başkasını ne yapsın?

    14Doğruluk üzere yaşar, Hak yoluna gider.

    15Şu miskin Dertli’den kim beklerdi

    16Hakikat konusunda bunca irfanı?

    Dertli, Tîn, “ve lekad kerremnâ” ve “alleme’l-esmâ” göndermelerini art arda getirerek insanı vahyin merkezî işareti sayar. Mesih örneği olağan yaratılışın aşılabileceğini gösterirken son bent, bu yüksek irfanı “miskin Dertli”nin tevazusuyla dengeler.

Kavram sözlüğü (6) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

Aidiyet doğrulandı

Şiir, bağlı kaynakta Dertli adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.

Atıf kanıtını aç ↗

Metin, Türkçe Vikikaynak'taki 2 sabit sayfa revizyonundan birleştirilmiştir (oldid: 112054, 114459). Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Sonraki şiirMelâmet Mülküne Gir
Gir melâmet mülküne mâlik olan ol şahı gör
Dertli (İbrahim) · tasavvufî kıta

Kavram sözlüğü

6 kavram bulundu.

Yezdan

Yaradan, Allah

Feyyâz-ı mutlak

mutlak feyiz sahibi

nefh

üfleme, nefes verme

me’mul

beklenen, umulan

Velekad kerremnâ

“İnsanoğlunu şerefli kıldık” anlamındaki Kur’an ifadesi.

alleme’l-esmâ

Âdem’e isimlerin öğretilmesini anlatan Kur’an ifadesi.