Geçen Bir Nesne Gördüm Sallanır

Kısa muamma, cansız görünen ve dokunulduğunda kuyruğuyla sallanan bir varlığı merak konusu yapar. Son dize çözümü doğrudan verir: anlatılan şey bir ağacın dalıdır; böylece gözlem, yanıltıcı canlılık ve nükte tek sahnede birleşir.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

1. 1

   Geçen bir nesne gördüm sallanır bî-ruh durur

   Kim ona el vurursa kuyruğuyla sallanır

   Bunun canlı oluşu dar dibinden bağlıdır

   Bu muammâ değil lakin bir ağacın dalıdır

   1Geçerken cansız bir nesne gördüm; sallanıyordu.

   2Kim ona el vurursa kuyruğuyla sallanır

   3Canlı görünmesi, basılı dizedeki “dar dibinden bağlıdır” sözüyle açıklanır; ifade açık değildir.

   4Bu bir bilmece değil; yalnızca ağacın dalıdır

   İlk iki dize, cansız olduğu hâlde hareket eden ve dokununca kuyruğunu sallayan bir varlık izlenimi vererek dinleyiciyi bilmeceye çeker. Üçüncü dizedeki “dar dibinden bağlıdır” basılı yüzeyi kapalıdır; “dar” sözü sessizce “dal” yapılmaz ve hareketin gerçek sebebi diye kesinleştirilmez. Son dize, çözümü açıkça bir ağacın dalı olarak verir.

   Bütün dörtlük yorumlarını göster ↓

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle