Hakkaniyet

Adaleti devletleri yaşatan güç olarak sunan şiir, hâkim kararının yurttaş güveni ve ülke savunması kadar önemli olduğunu savunur.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

1. 1

   Demişler ki: «Kahramanlık diker, fakat hakkaniyet yaşatır.»

   Hakkaniyet: Evet buna, yüreklerde her şeyden çok aşk vardır.

   İnsanoğlu istiyor ki, kendisinin bu öz hakkı verilsin;

   Doğduğu gün hayatına adanılan saadete erilsin.

   1‘Kahramanlık kurar, fakat adalet yaşatır,’ demişler.

   2Evet, insanların yüreğinde adalete her şeyden büyük bir sevgi vardır.

   3İnsan kendisine ait bu temel hakkın verilmesini;

   4doğduğu gün hayatına adanmış mutluluğa erişmeyi ister.

   Kahramanlık ile hakkaniyet kurma ve yaşatma fiilleriyle ayrılır: güç bir düzeni meydana getirebilir, fakat onu sürdüren adalettir. Bireyin doğuştan hak ettiği mutluluğa ulaşma isteği, hakkaniyeti devlet için yararlı bir araçtan önce insanın öz hakkı olarak temellendirir.

   Bütün dörtlük yorumlarını göster ↓

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
2. 2

   İşte size bir son harta!... Bakın bunda yeni yeni şeyler var;

   Bu bir asır evvelkine benzemiyor, başkalaşmış boyalar.

   Dersiniz ki, bu şeyleri yapan nedir?

   Hakkaniyet, bu parmak!...

   Bu odur ki, her ülkenin talihine bir renk vurmuş, vuracak.

   1İşte size en yeni harita; bakın, üzerinde birçok yeni şey var.

   2Bir asır önceki haritaya benzemiyor, renkleri değişmiş.

   3Bu değişiklikleri yapan nedir, diye sorarsınız.

   4Bu parmak adalettir.

   5Her ülkenin talihine bir renk vermiş ve vermeye devam edecek olan odur.

   Harita üzerindeki değişen renkler devletlerin sınır ve kaderlerini görünür kılar. Adalet bir parmak gibi bu renkleri işaretler ve değiştirir; soyut ilke coğrafyaya dokunan etkin güce dönüşür. Geçmişle yeni harita arasındaki fark, ülkelerin kalıcılığını yalnız kahramanlığa değil hukuka bağlar.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
3. 3

   Ey hâkimler, haksız hüküm mülke.bir top güllesinden yamandır;

   Bir yüreği kaybeylemek bir tabyadan daha büyük ziyandır;

   Sizin her bir hükmünüzle devlet âdil, yahut zalim olacak.

   1Ey hâkimler, haksız bir karar devlete top güllesinden daha çok zarar verir;

   2bir insanın yüreğini kaybetmek bir tabyayı kaybetmekten daha büyük ziyandır;

   3verdiğiniz her kararla devlet ya adil ya da zalim olacaktır.

   Doğrudan hâkimlere seslenen bent, yanlış hükmü top güllesiyle ve kaybedilen güveni yitirilen tabyayla karşılaştırır. Askerî savunmadan daha ağır sonuç doğuran şey yurttaşın kalbini kaybetmektir; her karar devletin adil ya da zalim kimliğini yeniden belirler.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
4. 4

   Her ne vakit: «Mahkemeler vardır!» diye herkes hakkı tanırsa,

   Zayıf köylü ıssız, izbe çatısını bir istihkâm sanırsa...

   O saatta haris düşman, kadın gibi saçlarını yolacak.

   1Herkes ‘Mahkemeler var’ diyerek hakkının tanındığını bildiğinde,

   2güçsüz köylü ıssız ve kuytu çatısını bir kale kadar güvenli saydığında,

   3açgözlü düşman o anda ‘kadın gibi’ saçlarını yolacaktır.

   Hukuka güvenen en güçsüz köylünün evi bile istihkâma dönüşür; savunmanın kaynağı duvar değil hak bilincidir. Son dizede düşmanın yenilgisini ‘kadın gibi saç yolma’ klişesiyle anlatan tarihsel söylem cinsiyeti zayıflıkla eşleştirir; benzetme bugün yeniden üretilmeden görünür tutulmalıdır.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle