İlim

Üç bent, gücün akla geçişini adalet ve hakikatle ilişkilendirir; Japonya ile Arşimet örneklerinden hareketle vatanın geleceğini bilimsel üretime bağlayan ilerlemeci bir program kurar.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

1. 1

   Kuvvet akla geçtiğinden beridir ki, her davaya bakıldı:

   İnsan nedir? Anlaşıldı, adaletin meşalesi yakıldı;

   Hakikatler ele geçti, sefaletin girdabına inildi;

   Talih adı değişerek arzu oldu, sırra ilim denildi.

   1Gücün akla geçmesinden beri her sorun incelendi:

   2İnsanın ne olduğu anlaşıldı, adaletin ışığı yakıldı;

   3Gerçeklere ulaşıldı, yoksulluğun girdabına inildi;

   4Talih denilen şey arzuya, sır denilen şey bilime dönüştü.

   İlk bent kuvvetin akla geçmesiyle davaların incelendiğini, insanın anlaşılmaya ve adalet ışığının yanmaya başladığını söyler. Talihin arzuya, sırrın bilime dönüşmesi, açıklanamayan yazgının yerini insan isteği ve araştırmasının aldığı ilerlemeci bir dünya görüşü kurar.

   Bütün dörtlük yorumlarını göster ↓

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
2. 2

   İlim, İlim !... Bu ses nerden yükselmişse ora mesut olmuştur;

   Mazlum arzın hayatını düşünücü alınlarla dolmuştur;

   Burda sefil tabiattan, insanlıktan hukukunu almıştır;

   İnsan için yalnız bir şey: İstikbali fetheylemek kalmıştır!

   1Bilim, bilim! Bu ses nerede yükseldiyse orası mutlu oldu;

   2Ezilen dünya, hayatı düşünen zihinlerle doldu;

   3Yoksul insan, doğadan ve insanlıktan haklarını burada aldı;

   4İnsana artık yalnız geleceği fethetmek kaldı!

   ‘İlim’ sesinin yükseldiği yer mutlulukla, ezilen dünya da hayatı düşünen alınlarla doldurulur. Yoksul insanın doğa ve insanlık karşısında hakkını alması, bilimi yalnız teknik buluş değil toplumsal adalet aracı sayar; geleceği fethetmek de askerî değil zihinsel bir hedefe dönüşür.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
3. 3

   Her şey ilmin değil midir? Şu Japonya acep kimin eseri?

   Elli yılda, ona böyle bir hayatı veren kimin elleri?...

   Besbelli ki bu şey büyük Arşimed’in aradığı noktadır.

   Bizim dahi vatanımız bu noktadan ileriye gidecek.

   Dehasının saçacağı mahsullerle Garbı hayran edecek;

   Gördüğümüz o rüyalar, o ümitler yalnız, yalnız bundadır!..

   1Her şey bilimin eseri değil mi? Bugünkü Japonya kimin eseridir?

   2Elli yılda ona böyle bir hayatı hangi eller verdi?

   3Belli ki bu güç, Arşimet’in aradığı dayanma noktasıdır.

   4Bizim vatanımız da bu noktadan ileri gidecek,

   5Dehasının vereceği ürünlerle Batı’yı hayran bırakacak;

   6Gördüğümüz düşlerin ve umutların gerçekleşmesi yalnız buna bağlıdır!

   Japonya'nın elli yıldaki dönüşümü bilimin gücüne örnek, Arşimet'in aradığı dayanak noktası ise toplumu ileri taşıyan mecaz olur. Vatanın Batı'yı hayran bırakma arzusu dönemin rekabetçi ilerleme söylemidir; başarı kalıtsal üstünlüğe değil dehanın üreteceği somut ürünlere bağlanır.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle