İncecikten bir kar yağar
Elif adını kar, koku, bakış ve yazı imgeleriyle her dörtlüğe yayan Karacaoğlan’ın en tanınmış türkülerinden.
Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.
- 1
İncecikten bir kar yağar
Tozar Elif Elif deye
Deli gönül olmuş
Gezer Elif Elif deye
1İnce ince bir kar yağıyor.
2Savrulurken sanki Elif’in adını söylüyor.
3Çılgın gönlüm kendinden geçmiş bir dervişe dönmüş.
4Aynı adı tekrarlayarak dolaşıyor.
- 2
Elif’in uğru nakışlı
Yavru bakışlı
Yaylâ çiçeği kokuşlu
Kokar Elif Elif deye
1Elif’in yürüyüşü nakış gibi.
2Bakışı yavru bir doğanın bakışı.
3Kokusu yayla çiçeğinin kokusu.
4O koku bile Elif’in adını söylüyor.
Elif tek bir benzetmeye sığmıyor: Yürüyüşü nakış, bakışı yavru doğan, kokusu yayla çiçeği. Şair onu tarif ettikçe insanla tabiat arasındaki sınır siliniyor.
- 3
Elif kaşlarını çatar
Gamzesi sineme batar
Ak elleri kalem tutar
Yazar Elif Elif deye
1Elif kaşlarını çatıyor.
2Yan bakışı göğsüme saplanıyor.
3Beyaz elleri bir kalem tutuyor.
4Durmadan kendi adını yazıyor.
Elif’in bakışı göğse saplanan bir ok kadar keskin; eli ise durmadan kendi adını yazan bir kalem tutuyor. Âşık baktığı her yerde hem yarayı hem yarayı açanın imzasını görüyor.
- 4
Evlerinin önü
Elif’in elinde bardak
Sanki yeşil başlı ördek
Yüzer Elif Elif deye
1Evlerinin önünde bir çardak var.
2Elif’in elinde bir bardak.
3Sanki yeşil başlı bir ördek.
4Su üstünde süzülür gibi, hep o adı söyleyerek.
Çardak ve bardakla başlayan sıradan köy sahnesi, Elif yürüyünce su üstündeki bir görüntüye dönüşüyor. “Yürümek” yerine “yüzmek” denmesi onun zarafetini gözümüzün önüne getiriyor.
- 5
Karacaoğlan emelerin
Gönül sevmez değmelerin
İliklemiş düğmelerin
Çözer Elif Elif deye
1Karacaoğlan der ki: boşuna emek vermeyin.
2Gönül sıradan kimseleri sevmiyor.
3Elif’in ilikli düğmelerini bile
4onun adını söyleyerek çözüyor.
Gönül herkesi sevmiyor; Elif’i seçmiş ve artık en küçük harekette bile onun adını duyuyor. Tekrar edilen “Elif”, dörtlüğün sonunda bir isimden çok kalp atışı gibi işliyor.
Metnin kaynağı
Türkçe Vikikaynak’taki 139711 numaralı sürüm esas alındı. Sözlü gelenek nedeniyle farklı icra ve metin varyantları bulunabilir.
Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.Bir hata mı var? Bildirin
Sırada ne var?
Vara vara vardım ol kara taşaKaracaoğlan · Koşma→
Kar taneleri düşmüyor da havada “Elif” diye fısıldaşıyor sanki. Âşığın gönlü de bir abdala dönüşüp aynı adı tekrarlaya tekrarlaya yollara düşüyor.