Kârî...

Konuşan okura doğrudan seslenerek şiirlerini ‘bir yığın söz’ diye niteler; tek hünerlerinin samimiyet olduğunu, yapmacık ve sanatkâr olmadığını söyler. Kapanışta hisli bir yürek arayan okuru okumaya çağırır.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

1. 1

   Bana sor sevgili kâri; sana ben söyliyeyim,

   Ne hüviyyette şu karşında duran eş'ânım;

   1Bana sor sevgili okur, sana ben söyleyeyim:

   2karşında duran şu şiirlerim ne mahiyette.

   Şiir okura doğrudan seslenir ve karşısındaki eserlerin mahiyetini kendisi açıklamayı teklif eder. Bu konuşma biçimi metinle okur arasındaki aracıyı kaldırır; eleştirmenler hakkında kaynakta olmayan bir niyet eklenmez.

   Bütün beyit yorumlarını göster ↓

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
2. 2

   Bir yığın söz ki, samîmiyyeti ancak hüneri;

   Ne tasannu' bilirim, çünkü, ne san'atkârım.

   1Bir yığın söz ki tek hüneri samimiyeti;

   2ne yapmacık bilirim, çünkü sanatkâr da değilim.

   Konuşan şiirlerini ‘bir yığın söz’ diye küçültür ve tek hünerlerinin samimiyet olduğunu söyler; yapmacığı ve sanatkârlık iddiasını reddeder. Bu karşıtlık şiirin kendi öz tanımıdır, belirli bir edebî topluluğa yönelmiş kanıtlanmış polemik sayılmaz.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
3. 3

   Şi'r için "göz yaşı" derler; onu bilmem, yalnız,

   Aczimin giryesidir bence bütün âsârım!

   1Şiir için “gözyaşı” derler; onu bilmem ama

   2bence bütün eserlerim acizliğimin ağlayışıdır.

   Yaygın tanım — şiir gözyaşıdır — kabul edilmiyor, yerine daha dar bir tanım konuyor: acizliğin ağlayışı. Fark önemli: gözyaşı bir duygu, acizlik bir durum.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
4. 4

   Ağlarım, ağlatamam; hissederim, söyliyemem;

   Dili yok kalbimin, ondan ne kadar bîzârım!

   1Ağlarım, ağlatamam; hissederim, söyleyemem;

   2kalbimin dili yok, ondan ne kadar bezginim!

   İki fiil çifti aynı kopukluğu taşır: konuşan ağlar fakat ağlatamaz, hisseder fakat söyleyemez. Kalbinin dili olmamasından yakınması, içteki duygunun dışarı aktarılamamasını açıklar.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
5. 5

   Oku, şâyed sana bir hisli yürek lâzımsa;

   Oku, zîrâ onu yazdım iki söz yazdımsa.

   1Oku, eğer sana hisli bir yürek lazımsa;

   2oku, çünkü iki söz yazdıysam onu yazdım.

   Kapanış bir davet ama şartlı: aradığın şey teknik ustalıksa burada yok. “İki söz yazdımsa” ifadesi hem tevazu hem bir ölçü — yazılan her şeyin tek bir şeyden ibaret olduğunu söylüyor.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle