Muhyeddin'im Utârit
Mahlas dizesinde kendini Utârit yıldızıyla anan şair, kalan üç dizede muhatabına üç buyruk verir: kalbini arıt, yol büyüğüne kulluk et, dosta hizmette bulun. Sanat iddiası ile öğüt aynı kafiyede birleşir.
Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.
- 1
Muhyeddin'im
Ey kalbini
Uluya eyle
Bir
1Muhyeddin'im, Utârit'im;
2ey can, kalbini arıt.
3Uluya kulluk eyle,
4yâre bir hizmette bulun.
Metnin kaynağı
Türkçe Vikikaynak'taki 143963 numaralı sürüm esas alındı; sayfa Sadettin Nüzhet Ergun'un “Bektaşî Şairleri ve Nefesleri” taramasının 144-157. yapraklarını topluca aktardığı bölüm sayfasıdır, bu yüzden şairin bu partideki bütün şiirleri aynı adresi ve aynı sürüm numarasını taşır. Metin, Ergun'un “—28—” sıra numarasıyla dizdiği dörtlüktür ve şairin faslını kapatan son metindir; sıra numarası ile “Maniler” tasnif başlığı metne alınmadı, nazım şekli için “Mâni” karşılığı arşiv listesinde bulunmadığından yansız olan “Şiir” seçildi. Dizelerde dizgi hatası yok.
Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Şair kendini Utârit'e benzetiyor: eski astrolojide Merkür kâtiplerin, hesabın ve söz ustalığının yıldızıdır, yani mahlas dizesi örtük bir sanat iddiası taşıyor. Ardından üç buyruk sıralanıyor — arıt, kulluk eyle, hizmet it — ve “utârit / arıt / it” kafiyesi iddiayı öğüde bağlıyor: söz söyleme yetkisi, temizlenmiş kalbin karşılığı olarak sunuluyor.