Nokta-i İcmâl-i İlm-i Lem Yezeldür Bu Gönül

Gönlü ezelî bilginin özlü noktası ve gizli sırların tanığı sayan kıta, istiğna doruğundaki şahbazın dünyaya meyledince değersizleşeceği karşıtlığını kurar.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

1. 1

   Noķŧa-i icmāl-i Ǿilm-i lem yezeldür bu göñül

   Vāķıf-ı esrār-ı maħfį-i ezeldür bu göñül

   1Bu gönül, ezelî bilginin özlü bir noktasıdır;

   2ezelin gizli sırlarını bilen bu gönüldür.

   İlk beyit gönlü küçücük bir ‘nokta’ diye anarken bu noktaya ezelî bilginin özünü ve gizli sırları sığdırır. Aynı redifin yinelenmesi, gönlü hem bilginin işareti hem de sırların bilinçli tanığı yapar.

   Bütün beyit yorumlarını göster ↓

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
2. 2

   Şāhbāz-ı evc-i istiġnā iken memdūĥdur

   Meyl-i dünyā ile ammā mübteźeldür bu göñül

   1İstiğna doruğunun şahbazıyken övgüye layıktır;

   2ama dünyaya meyledince bu gönül değersizleşir.

   İkinci beyitte gönül yükseklerde uçan istiğna şahbazıdır; övgüsü bağımsızlığından gelir. Dünya eğilimi başlayınca kuşun irtifası ahlâkî değere dönüşür ve ‘memdûh’ gönül ‘mübtezel’ hâle iner.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle