Nûr-ı Fahr-i Kâinâtın Virür Ebsâra Cilâ

Fahrî, peygamber nurunu gözleri cilalayan ve gökleri şereflendiren bir kaynak sayar; hesap gününde bu nurun şefaatini diler.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

1. 1

   Nûr-ı fahr-i kâinâtın virür ebsâra cilâ

   Anın içün Hak Teâlâ kıldı anı muktedâ

   1Kâinatın övüncünün nuru gözlere parlaklık verir;

   2bu yüzden Yüce Allah onu önder kıldı.

   Peygamberin nuru gözleri parlatan bir ışık olarak verilir; ikinci dize bu aydınlatıcı niteliği onun Allah tarafından önder kılınmasının gerekçesine bağlar.

   Bütün beyit yorumlarını göster ↓

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
2. 2

   Dünye vü ukbâda râhat ol kim şübhesiz

   Sünnetine cân u dilden ide anın iktidâ

   1Dünya ve ahirette rahat [olur] o kişi ki kuşkusuz,

   2onun sünnetine canıgönülden uyar.

   Dünya ve ahiret rahatlığı, peygamberin sünnetine yalnız görünüşte değil canıgönülden uymaya bağlanır; beyit öğüdünü iki zaman alanına birden yayar. ‘Râhat ol’ öbeğindeki eksilti, rahatlık hükmünü kesintili bırakır.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
3. 3

   Arşa teşrîfiyle buldı nüh felek izz ü şeref

   Ol vecihden kadr-i âlî oldı beyne’l-enbiyâ

   1Arşa yükselişiyle dokuz gök yücelik ve şeref buldu;

   2bu sebeple peygamberler arasındaki değeri yükseldi.

   Miracla arşa yükseliş dokuz göğe izzet ve şeref kazandırır; bu kozmik yücelme, peygamberler arasındaki yüksek değerin şiirsel açıklaması olur.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
4. 4

   Evvelîn ü âhirîn eyler şehâdet sıdk ile

   Rahmeten li’l-âlemînsin ey Resûl-i Kibriyâ

   1Öncekiler ve sonrakiler doğrulukla tanıklık eder:

   2Ey yüce peygamber, sen âlemlere rahmetsin.

   Öncekilerle sonrakilerin ortak tanıklığı doğrudan peygambere yönelir: ‘âlemlere rahmet’ oluş, zamanları aşan bir doğruluk beyanı hâline gelir.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
5. 5

   Yâ Resûla’llâh şefâat eyle Fahrî bendene

   Olmaya beyne’l-halâyık rû-siyeh rûz-ı cezâ

   1Ey Allah'ın elçisi, kulun Fahrî'ye şefaat et;

   2hesap gününde halkın arasında yüzü kara kalmasın.

   Mahlas beytinde genel övgü kişisel duaya döner. Fahrî, hesap gününde halk arasında yüzü kara kalmamak için peygamberden şefaat ister. Yüz karası, topluluk önünde görünür mahcubiyet imgesidir.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle