DDizegâhDijital şiir arşivi
Şiirler/Nazîr İbrahim/Serv-kadd Ol Dilberüñ Vasfını Gûş İtmek ile (Muammâ 7 · İsmâil)
Kaynaklı metin
Muammâ/Lugaz · 18. yüzyıl

Serv-kadd Ol Dilberüñ Vasfını Gûş İtmek ile (Muammâ 7 · İsmâil)

Servi boylu sevgilinin övgüsünü işiten rüzgâr, gösterişsizce onun semtine yönelir; basılı İsmâil cevabı işitme fiiline bağlanır.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    ol dilberüñ vaśfını itmek ile

    gider kūyına ol dem

    1O servi boylu güzelin övgüsünü işitince,

    2hemen rüzgâr gibi, gösterişsizce onun semtine gider.

    İlk dize hareketi bakıştan değil ‘gûş itmek’ten, yani sevgilinin vasfını işitmekten başlatır. İkinci dizede bu haber rüzgâr hızına dönüşür ve yolcuyu doğrudan sevgilinin semtine taşır. ‘Bî-riyâ’ eklenince yöneliş hem süratli hem içten olur; basılı cevap İsmâil'dir.

❦
Kavram sözlüğü (6) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

DEU-AVESIS.e8807444-8be2-473b-8401-17fe7c7cc29b:muamma7-pdf977; Muammâ ve Lugazlar no.7, basılı cevap başlığı İsmâil, basılı 932/gerçek PDF 977; iki dizelik bağımsız tam kayıt, komşu numara birleştirilmedi. CC BY profile-adjacent, PDF içine gömülü değil.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Sonraki şiirSoyınub Girer İseñ Meydâna
Soyınub girer iseñ meydāna
Nazîr İbrahim · Kıta

Kavram sözlüğü

6 kavram bulundu.

serv-ķadd

Boyu serviye benzeyen. Servi, divan şiirinde uzun, düzgün ve yeldeyken salınan boyun değişmez ölçüsüdür.

dilber

Gönül çelen kimse; Farsça “dil” (gönül) ile “ber-” (götüren) ögelerinden kurulur, yani adı bile bir kapıp götürme eylemidir.

gūş

Kulak (Fars.). “-itmek” yardımcı fiiliyle birleşince kulak vermek, işitmek anlamına gelir; beyti başlatan duyu bakış değil budur.

rūzigār-āsā

Yel gibi. Sondaki “-āsā” Farsçada benzetme edatıdır; “rūzigār” ise hem yel hem zaman demektir, ikisi de durmadan geçip gitmeyi anlatır.

kūy

Semt, mahalle; divan şiirinde özellikle sevgilinin oturduğu ve âşığın çevresinde dolandığı yer.

bį-riyā

Gösterişten uzak, içten. Baştaki “bį-” Farsça olumsuzluk önekidir; “riyā” ise başkasına görünmek için takınılan sahte tavırdır.