Berâ-yı Kasr-ı Kapudan-zâde
İyi yaradılışlı bir sanat sahibi gönül açan köşkü ortaya çıkarır; Nazîr de yapının kuruluşuna 1131 tarihini düşürür.
Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.
- 1
bir
Bu kıldı peydā
1İyi yaradılışlı bir sanat sahibi,
2bu gönül açan köşkü ortaya çıkardı.
- 2
Nažįrā didi
ǾAceb
1Ey Nazîr, kuruluşuna tarih söyledi:
2Ne güzel, ferah ve hoş bir köşk!
Bu beyitte şair kendi adıyla sahneye girer; Nazîr'e seslenilir ve ondan yapının ‘bünyâd’ına, yani temeline tarih düşürmesi istenir. Son dize istenen tarihin kendisidir ve bir hayranlık cümlesi biçimini alır: ‘zîbâ, müferreh, ra‘nâ’ sıfatları üst üste binerek köşkü güzellik, ferahlık ve zarafet olmak üzere üç ayrı yönden ölçer. Basılı yıl 1131'dir.
Metnin kaynağı
DEU-AVESIS.e8807444-8be2-473b-8401-17fe7c7cc29b:tarih2-pdf989; Târihler no.2, basılı 944/gerçek PDF 989; ayrı numaralı tam kayıt, komşu kayıt birleştirilmedi. Basılı tarih 1131 kayıt sonunda yer alır. Son üç dize Mefâîlün Mefâîlün Feûlün kalıbını birebir izler; ilk dize on hecede kalarak son tef‘ileyi eksik bırakır. CC BY profile-adjacent, PDF içine gömülü değil.
Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Tarih manzumesi binadan önce onu yaptıranı tanıtır: ‘tabîat sâhibi’ ile ‘nîk-haslet’ nitelemeleri köşkü servet gösterisi değil iyi huyun görünür hâli sayar. ‘Peydâ kılmak’ fiili inşayı ortaya çıkarma gibi anlatır; gönle yerleşen yapı böylece sahibinin karakterinden türemiş olur.