Ŧūŧį gibi dilārā bir ŧıfl-i nāzenįnüm

Arslan-zâde'nin kızı Zekiye Fatma, papağan gibi konuşan nazlı çocuk ve Adn bahçesine uçan cennet kuşu imgeleriyle 1175'te anılır.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

1. 1

   Ŧūŧį gibi dilārā bir ŧıfl-i nāzenįnüm

   Bāġ-ı cināna uçdı bādį olup āhuma

   1Papağan gibi konuşan nazlı bir çocuğum,

   2ahıma sebep olup cennetler bahçesine uçtu.

   Babanın birinci tekil sesi, nazlı çocuğunu papağan gibi gönül alan ve konuşkan bir varlık olarak anar. Cennet bahçesine uçuş aynı kuş imgesini ölüme taşır; çocuğun gidişi babanın ahının doğrudan sebebidir.

   Bütün beyit yorumlarını göster ↓

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
2. 2

   Nūş eyledi şehādet cāmın śafįr iken ol

   Mürġān-ı Cennet ile dā’im ola ķāime

   1O henüz cıvıldayan bir kuşken şehitlik kadehini içti;

   2cennet kuşlarıyla daima birlikte bulunsun.

   Henüz cıvıldayan kuşken şehitlik kadehini içmesi, erken ölümü tarihsel dinî teselli diliyle çerçeveler. Cennet kuşlarıyla daima birlikte bulunma duası, dünyada yarım kalan çocuk sesini yeni bir kuş topluluğu içinde sürdürür.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
3. 3

   Yā Rab şefāǾatını bize müyesser eyle

   Raĥm eyle nālelerle feryāduma zāruma

   1Ey Tanrım, onun şefaatini bize nasip et;

   2inlemelerime, feryadıma ve ağlayışıma merhamet et.

   Çocuğun şefaatinin aileye nasip olması dileği, tarihsel inanç dili içinde kaybı ebeveyn için manevî umuda dönüştürür. Baba aynı anda kendi inleme, feryat ve ağlayışına merhamet ister; teselli yası silmez, onun içinde talep edilir.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
4. 4

   Bir cevherį tārįħ geldi duǾāsı ile

   Gül-zār-ı Ǿadnüñ ola mürġı Zekiye Faŧma

   1Duasıyla birlikte noktalı harfli bir tarih geldi:

   2Zekiye Fatma Adn gül bahçesinin kuşu olsun.

   Noktalı harflerle gelen tarih duası çocuğun adını Zekiye Fatma diye açıklar. Başlangıçtaki papağan benzetmesi, kapanışta Adn gül bahçesinin kuşu olma dileğine dönüşür; ad, doğa imgesi ve cennet mekânı tek cümlede birleşir.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle