DDizegâhDijital şiir arşivi
Şiirler/Nazîr İbrahim/Cān-bāzān-ı dehrden gitdi bir cān-ı Ǿazįz
Tarih Manzumesi · 18. yüzyıl

Cān-bāzān-ı dehrden gitdi bir cān-ı Ǿazįz

Hacı Ahmed'in ölümü, güzel ahlakı, yumuşaklığı ve yakınlarının yasıyla anlatılarak cennetin ona görünme yeri olması duasıyla 1168'de tarihlenir.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    gitdi bir

    ile olmış iken źātı

    1Dünyanın can veren yiğitlerinden değerli bir can gitti;

    2yaratılışı güzel ahlak ve yumuşaklıkla yoğrulmuştu.

    Dünyanın canını ortaya koyan yiğitleri arasından değerli bir canın gittiği söylenir. ‘Can-bâz/cân’ ses ilişkisi ölüm haberini söz oyunuyla açarken Hacı Ahmed’in yaratılışının güzel ahlak ve yumuşaklıkla yoğrulması kaybın değerini açıklar.

  2. 2

    Gerçi oldılar velį

    Çāre yokdur cebhesinde cümlenüñ mevti

    1Çocukları ve kardeşleri inlese de,

    2çare yoktur; herkesin alnında ölüm yazılıdır.

    Çocuklar ve kardeşler feryat etse de şair herkesin alnında ölümün yazılı olduğunu söyler. Yakınların gerçek yası inkâr edilmez; fakat kader yazısı karşısında çarenin bulunmaması, bireysel acıyı ortak insan sonuna bağlar.

  3. 3

    Göçdi bā-emr-i Ħudā tārįħi oldı bu duǾā

    Ĥacı Aĥmed eyleye yā Rab Behişt

    1Tanrı'nın emriyle göçtü; tarihi şu dua oldu:

    2ey Tanrı, cenneti Hacı Ahmed'in görünme yeri eyle.

    Hacı Ahmed’in Tanrı’nın emriyle göçtüğü belirtilir ve tarih cümlesi doğrudan duaya dönüşür. Cennetin onun ‘cilve-gâhı’, yani güzelliğin belirdiği yer olması istenir; ölüm hükmünün ardından umut edilen ahiret mekânı açık bırakılır.

Kavram sözlüğü (8) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

DEU-AVESIS.e8807444-8be2-473b-8401-17fe7c7cc29b:tarih110-pdf1030; Târihler no.110, basılı 985/gerçek PDF 1030, basılı yıl 1168; ayrı numaralı tam kayıt. CC BY profile-adjacent, PDF içine gömülü değil.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Sonraki şiirCedd ü Sa‘y u Himmet ile Kıl Du‘â
Cedd ü saǾy u himmet ile kıl duǾā
Nazîr İbrahim · Matla/Müfred

Kavram sözlüğü

8 kavram bulundu.

Cān-bāzān-ı dehrden

Dünyanın can veren yiğitlerinden

cān-ı Ǿazįz

Değerli can

Ĥüsn-i ħulķ u ĥilm

Güzel ahlak ve yumuşaklık

sirişt

Yaratılış

nālān

İnleyen

evlād u iħvānı

Çocukları ve kardeşleri

nüvişt

Yazılı

cilve-gāhın

Görünme yerini