Künc-i Aşkında Şu Denlu Cânımdan Ferâğ

Âşık Ömer aşk köşesinde canından vazgeçer; sevgilinin bakışı beden şehrini yakar ve aşk ordusu başında çadır kurar. Sabah rüzgârından merhamet haberi bekler, sonunda gözden uzak olanın hatıra gelmediğini söyler.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

1. 1

   Künc-i aşkında şu denlu cânımdan ferâğ

   Kim dil-i nâşâdıma gelmez civânâ seyr-i bâğ

   1Aşkının köşesinde canımdan öylesine vazgeçtim ki,

   2ey genç sevgili, mutsuz gönlüme bahçe gezisi hoş gelmez.

   Aşk köşesi dünyadan çekilinmiş dar bir mekândır; orada can bile gözden çıkarılır. Bahçe normalde ferahlık verir, fakat sevgiliden ayrı mutsuz gönül için doğanın güzelliği anlamını yitirir.

   Bütün beyit yorumlarını göster ↓

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
2. 2

   Baktı yaktı bu vücûdum şehrini etti harâb

   Leşker-i aşkın kurup işbu serimde bir otâğ

   1Bir bakışın bedenimin şehrini yakıp yıktı;

   2aşk ordun başımda bir otağ kurdu.

   Beden şehir, bakış yangın, aşk ise işgalci ordu olur. Başta kurulan çadır geçici bir uğrak değil yönetim merkezidir; sevgilinin etkisi hem bedeni harap eder hem zihne kalıcı biçimde yerleşir.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
3. 3

   Rahmeder belki bana ol şûha varıp her sefer

   Hâl-i dîger gûnumu eyler sabâ ise belâğ

   1Belki o şuh sevgili her seferinde bana merhamet eder;

   2sabah rüzgârı başka türlü hâlimi ona ulaştırırsa.

   Umut, sevgilinin kendiliğinden dönüşüne değil sabah rüzgârının doğru haberi taşımasına bağlanır. “Başka türlü hâl” kesinleştirilmez; rüzgârın aracılığı merhamet ihtimalini açık tutar.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
4. 4

   Bu fenâ gülzârı içre var mıdır hiç k’anda yok

   Serv veş başında gavga lâle veş bağrında dâğ

   1Bu geçici gül bahçesinde başında kavga olmayan var mı;

   2servi gibi başında gürültü, lale gibi bağrında yara taşımayan?

   Dünya bahçesindeki servi dik başıyla kavgayı, lale kırmızılığıyla göğüs yarasını simgeler. Soru, acının yalnız âşığa değil bütün güzellik düzenine yayıldığını bildirir.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
5. 5

   Ne teessüf ey Ömer kim seni yâdetmezse yâr

   Bu meseldir hâtıra gelmez olan gözden irâğ

   1Ey Ömer, sevgili seni anmazsa niçin üzülürsün?

   2Atasözüdür: Gözden uzak olan hatıra gelmez.

   Mahlas beyti unutulmayı kişisel hakaret yerine mesafe yasasıyla açıklar. Atasözü acıyı hafifletmese de sebebi yalınlaştırır; uzaklık, sevgilinin zihninden silinmenin başlıca nedeni olur.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle