Resim İçin

Bir portre karşısında dış görünüş, iç yüz, ölümden sonra hatırlanma ve kalıcı eser bırakma sorunlarını dört kısa bölümde sorgulayan şiir.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

1. 1

   Beni rahmetle anarsın ya, işitsen, birgün

   Şu sağır kubbede, haib, sesinin dindiğini!

   Bu heyulaya da bir kerrecik olsun bak ki,

   Ebediyyen duyayım kabrime nur indiğini.

   1Bir gün işitsen, beni rahmetle anarsın ya;

   2şu sağır kubbede sesinin boşa çıkıp sustuğunu!

   3Şu hayalî görüntüye bir kez olsun bak ki

   4mezarıma sonsuza dek nur indiğini duyayım.

   Konuşan bir gün sesinin sağır kubbede boşa çıkıp sustuğu duyulursa rahmetle anılmayı ister. Portreye bir kez bakılması, mezara inen nur gibi tasarlanır; resim fiziksel benzerlikten önce hatırlanma aracı olur.

   Bütün dörtlük yorumlarını göster ↓

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
2. 2

   Dış yüzüm böyle ağardıkça ağarmakta fakat,

   Sormayın iç yüzümün rengini! Yüzler karası!

   Beni kendimde utandırdı, hakikat şimdi,

   Bana hiç benzemeyen suretimin manzarası!

   1Dış yüzüm böyle gittikçe ağarıyor; fakat

   2iç yüzümün rengini sormayın: Yüz karasıdır!

   3Gerçek şimdi beni kendi önümde utandırdı:

   4bana hiç benzemeyen suretimin görünüşü!

   Ağaran dış yüz ile yüz karası sayılan iç yüz karşılaştırılır. Portre görünüşü kaydederken konuşanın kendisi hakkında bildiği gerçeğe benzemez; resim karşısındaki utanma, başkasına değil kişinin kendi ahlaki hesabına yönelir.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
3. 3

   Toprakta gezen gölgeme toprak çekilince,

   Günler şu heyulayı da, er geç, silecektir.

   Rahmetle anılmak, ebediyet budur amma,

   Sessiz yaşadım, kim beni, nerden bilecektir?

   1Toprakta dolaşan gölgemin üstü toprakla örtülünce,

   2günler bu hayalî görüntüyü de er geç silecektir.

   3Rahmetle anılmak sonsuzluktur; ama

   4sessiz yaşadım, beni kim ve nereden tanıyacak?

   Toprakta dolaşan beden gölgesi gömülünce günlerin portre hayalini de sileceği söylenir. Rahmetle anılmak sonsuzluk sayılsa bile sessiz yaşam, gelecekte kimin onu tanıyacağı sorusunu cevapsız bırakır.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle
4. 4

   Bir canlı izin varsa şu toprakta, silinmez;

   Ölsen seni sırtında taşır toprağın altı.

   Ey gölgeden ümmid-i vefa eyleyen insan;

   Kaç gün seni hatırlayacaktır şu karaltı.

   1Bu toprakta canlı bir izin varsa silinmez;

   2ölsen bile toprağın altı seni sırtında taşır.

   3Ey gölgeden bağlılık uman insan,

   4şu karaltı seni kaç gün hatırlayacaktır?

   Toprakta bırakılan canlı izin ölümden sonra da taşınacağı ileri sürülür; buna karşılık gölge sayılan resmin vefası sorgulanır. Son soru, kalıcılığı surette değil yaşamın bıraktığı etkide arar.

   ❞Alıntıyı kopyalaNot ekle