Sevdiğim cânım yolunda hâke yek-sân olduğum

Sevgiliyi bayram gezintisine çağıran; Feyzâbâd’dan Sadâbâd’a uzanan mesire adlarını ve samur kürkle gül pembesi şalı aynı bende sığdıran beş bentlik şarkı.

1. 1

   Sevdiğim cânım yolunda hâke yek-sân olduğum

   Îddir çık nâz ile seyrâna kurbân olduğum

   Ey benim aşkında bülbül gibi nâlân olduğum

   Îddir çık nâz ile seyrâna kurbân olduğum

   Günümüz Türkçesi +

   1Sevdiğim, canım, yolunda toprakla bir olduğum;

   2bayramdır, nazla gezintiye çık, kurban olduğum.

   3Ey aşkında bülbül gibi inleyip durduğum;

   4bayramdır, nazla gezintiye çık, kurban olduğum.

   Dörtlük yorumu +

   Bütün mısralar sevgiliye seslenişten ibaret; cümlenin yüklemi hep ertelenir. Nakaratın istediği tek şey de eylem değil görünmek: bayram, sevgilinin sokağa çıkması için bulunmuş bir izin.

2. 2

   Cümle yârân sana uşşâk olduğun bilmez misin

   Cümlenin tâkatleri tâk olduğun bilmez misin

   Şimdi âlem sana müştâk olduğun bilmez misin

   Îddir çık nâz ile seyrâna kurbân olduğum

   Günümüz Türkçesi +

   1Bütün dostların sana âşık olduğunu bilmez misin?

   2Herkesin takatinin tükendiğini bilmez misin?

   3Şimdi bütün âlemin sana özlem duyduğunu bilmez misin?

   4Bayramdır, nazla gezintiye çık, kurban olduğum.

   Dörtlük yorumu +

   Üç mısra aynı soruyu üç kez soruyor ve her seferinde âşıkların sayısını büyütüyor. Şair kendini bu kalabalığın içinde saklıyor; ısrarını kişisel değil kamusal bir talep gibi sunuyor.

3. 3

   Gâhi Feyz-âbâd’a doğru azm edib eyle safâ

   Âsaf-âbâd’a gelüb gâhi salın ey meh-likâ

   Gel hele gör sahn-ı Sa’d-âbâd’a hiç olmaz bahâ

   Îddir çık nâz ile seyrâna kurbân olduğum

   Günümüz Türkçesi +

   1Bazen Feyzâbâd’a doğru yönelip safa sür.

   2Bazen Âsafâbâd’a gelip salın, ey ay yüzlü.

   3Gel de gör, Sadâbâd’ın meydanına paha biçilmez.

   4Bayramdır, nazla gezintiye çık, kurban olduğum.

   Dörtlük yorumu +

   Üç bahçe adı arka arkaya sıralanınca şarkı bir gezinti güzergâhına dönüşüyor. Nedîm sevgiliyi övmek yerine gidilecek yerleri sayıyor; davetin gücü manzaradan değil adreslerin gerçekliğinden geliyor.

4. 4

   Kapladub gül-penbe şalı ferve-i semmûruna

   Ol siyeh zülfü döküb ol sîne-i billûruna

   Itr-ı şâhîler sürüb ol gerden-i kâfûruna

   Îddir çık nâz ile seyrâna kurbân olduğum

   Günümüz Türkçesi +

   1Gül pembesi şalı samur kürkünün üstüne örtüp,

   2o siyah saçını billur göğsüne döküp,

   3o kâfur beyazı boynuna şahî kokular sürüp;

   4bayramdır, nazla gezintiye çık, kurban olduğum.

   Dörtlük yorumu +

   Bent bir giyinme tarifi: şal, kürk, saç, koku sırayla yerine konuyor. Sevgilinin bedeni burada övülecek bir güzellik değil, bayram için hazırlanan bir yüzey olarak görünüyor.

5. 5

   Sen açıl gül gibi zâr ile hezâr olsun Nedîm

   Bend bend olsun ham-ı zülfün şikâr olsun Nedîm

   Sen salın cânâ yolunda hâk-sâr olsun Nedîm

   Îddir çık nâz ile seyrâna kurbân olduğum

   Günümüz Türkçesi +

   1Sen gül gibi açıl da Nedîm inleyen bülbül olsun.

   2Saçının her kıvrımı bir bağ olsun, Nedîm ona av olsun.

   3Sen salın, ey can; Nedîm yolunda toprak olsun.

   4Bayramdır, nazla gezintiye çık, kurban olduğum.

   Dörtlük yorumu +

   Üç mısrada şair kendini bülbüle, ava ve toprağa indiriyor; hepsinin ortak yanı sevgilinin hareket etmesine bağlı olmaları. Kendini küçültmek burada bir istek biçimi: yeter ki o salınsın.