DDizegâhDijital şiir arşivi
Şiirler/Recaizade Mahmut Ekrem/Şu'â'-ı tîg-ı itâbın ki kıldı dilde vüzûh
gazel/kıt’a · 19. yüzyıl

Şu'â'-ı tîg-ı itâbın ki kıldı dilde vüzûh

Sevgilinin azarlayan bakışı kılıç ışığına benzetilir ve ruh, gözden erimiş bir cevher gibi dökülür.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    Şu'â'-ı tîg-ı itâbın ki kıldı dilde vüzûh

    Olub gözden döküldü

    Göreydi la'lini nâmûs-ı ekber ey şeh-i nâz

    Sabâh-ı haşre kadar olurdu mest-i füzûh

    Cihânı garka-i eder çeşmim

    Zamâna olsa aceb mi mesîl-i devre-i lûh

    O rütbedir gam u endûh-ı dil ki nâ-yâbdır

    Yazılsa safha-i eyyâma olmaya meşrûh

    O -ı bâdiye-gerd-i gamım ki benden eder

    Me'âl-i lafz-ı melâmet makal-i aşk-ı sünûh

    Hazer zamânede nâ-ehle bahs-i şi'r etme

    K'olur nefâset-i tab'ı kadar kişi makdûh

    Şafak degil görünen her seher-kazâ * Ekrem *

    Olur feleklere teh cür'a-pâş-ı

    1Azar kılıcının ışığı gönülde öyle belirdi ki

    2Ruhun cevheri eriyip gözden döküldü.

    3Ey naz sultanı, en büyük iffet senin yakut dudağını görseydi

    4Mahşer sabahına dek coşkunluk sarhoşu diye anılırdı.

    5Gözüm dünyayı kanlı gözyaşında boğar.

    6Zaman Nuh devrinin seli gibi olsa şaşılır mı?

    7Gönlün gamı ve kederi öyle bir derecededir ki eşi bulunmaz.

    8Zamanın sayfalarına yazılsa bile bütünü açıklanamaz.

    9Ben, gam çölünde dolaşan öyle bir Kays’ım ki

    10Kınama sözünün anlamı benden aşk sözü olarak doğar.

    11Sakın, zamanında ehil olmayana şiirden söz etme;

    12İnsan, yaradılışındaki incelik ölçüsünce kınanır.

    13Ekrem, her sabah görünen şey şafak değil, kaderin kızıllığıdır;

    14Sabah kadehinin son yudumu göklerin altına saçılır.

    Sevgilinin azarlayan bakışı kılıç ışığına benzetilir ve ruh, gözden erimiş bir cevher gibi dökülür. Şair daha sonra şiirin ehil olmayan kişiye açılmaması gerektiğini söyleyerek aşk söyleminden poetik bir uyarıya geçer; seherde görülen kızıllığı sabah kadehinin son damlasıyla bağlar.

Kavram sözlüğü (6) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

Aidiyet doğrulandı

Şiir, bağlı kaynakta Recaizade Mahmut Ekrem adına kayıtlıdır; başlık, gövde ve şair kimliği sabit kaynak zinciriyle eşleştirilmiştir.

Atıf kanıtını aç ↗

Metin, Türkçe Vikikaynak'taki 2 sabit sayfa revizyonundan birleştirilmiştir (oldid: 102488, 102490). Günümüz Türkçesi ve açıklamalar ayrı editoryal katmandır.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Sonraki şiirVâr idi bir dil-âver-i pür-zûrRecaizade Mahmut Ekrem · mesnevi

Kavram sözlüğü

6 kavram bulundu.

yâd

anma, hatırlama

güdâhte

erimiş

cevher-i rûh

ruh cevheri; canın özü

hûn-âb-ı eşk

Dünyayı boğacak kadar çoğalan kanlı gözyaşı.

Kays

Gam çölünde dolaşan, Mecnun adıyla bilinen âşık.

câm-ı sabûh

Sabah vakti içilen şarap kadehi.