DDizegâhDijital şiir arşivi
Şiirler/Mehmed Emîn Belîğ/Ümîd-i şefkat itmez ol cefâdan gönül zîrâ
Rubai · 18. yüzyıl

Ümîd-i şefkat itmez ol cefâdan gönül zîrâ

Şefkat umudunu kesen gönül, billur beden içindeki taş görüntüsünü sevgilinin kılıcı ve aşkın ceza meydanındaki korkusuz tavrıyla birleştirir.

Özgün dizeler ve günümüz Türkçesi karşılığı gösteriliyor.

  1. 1

    Ümîd-i şefkat itmez ol cefâdan gönül zîrâ

    Nümâyân cism-i billûrında ol âb içre

    1Gönül, onun cefasından şefkat ummaz; çünkü

    2o güzel, billur bedeninde su içindeki taş gibi görünür.

    Gönül umudunu daha ilk dizede keser ve zîrâ ile gerekçeye geçer. Gerekçe bir görüntüdür: suyun içindeki taş. Parlak, saydam olan ile sert, geçirimsiz olan aynı bedende üst üste görülünce şefkatsizlik geçici bir hâl değil, bir yapı olarak okunur.

  2. 2

    Elinde tîğı cellâd-ı felekdir ol büt-i ra‘nâ

    -ı ‘aşkından yine merdâne bî-pervâ

    1Elindeki kılıç feleğin celladıdır; o güzel sevgili

    2aşkın ceza meydanında yine yiğitçe korkusuzdur.

    İkinci beyit sevgiliyi elinde kılıç tutan bir infazcı olarak çizer ve aşkı bir ceza meydanına çevirir. Yine ve bî-pervâ sözcükleri korkusuzluğu tek seferlik bir cesaret değil sürekli bir tavır yapar; mecazî hüküm alanı kurulurken belirli bir olay ya da fail adlandırılmaz.

Kavram sözlüğü (5) ↓
Kaynak

Metnin kaynağı

DEU-AVESIS.de5bf684-adac-4840-a246-d2ddcb5fc3e7:rubai-4-pdf252-printed220. Ali Açıkgöz (haz.), Belîğ Divanı: Metin-İndeks, R4, basılı s.220 / PDF 252; dört dizelik rubâî komşu numaralı sınırla sabittir. Basılı sayfada yalnız görsel uzunluk şeması bulunur; bahir ve tef‘ile adı yazılı değildir. AVESIS kaydı CC BY 4.0 bağlantısını ekin yanında gösterir; PDF içinde gömülü lisans beyanı yoktur.

Kaynak sayfasını aç ↗Günümüz Türkçesi ve yorumlar Dizegâh editoryası tarafından hazırlanmıştır.
Bir hata mı var? Bildirin

Yanlış bir dize, hatalı bir çeviri ya da eksik bir kaynak gördüyseniz yazın. Metni doğrulayıp düzeltiyoruz.

Okumaya devam edin

Sırada ne var?

Sonraki şiirYok hayr ‘amelim gerçi ki ne bîş ü ne kemMehmed Emîn Belîğ · Rubai

Kavram sözlüğü

5 kavram bulundu.

cefâ

Eziyet, sevgilinin çektirdiği sıkıntı

seng-âsâ

Taş gibi

tîğ

Kılıç

cellâd-ı felek

Feleğin celladı

siyâset-gâh

Ceza veya hüküm meydanı