Servet-i Fünûn şiiri

Servet-i Fünûn, 1896–1901 arasında aynı adlı dergi çevresinde toplanan şairlerin kurduğu topluluktur. Edebiyat-ı Cedide, yani “yeni edebiyat” adıyla da anılır. Ömrü beş yıldır ama Türk şiirinde açtığı yol çok daha uzun sürmüştür.

Bu şairlerin ortak arayışı, şiiri düzyazının anlatabildiği şeylerden ayırmaktı. Cenab Şahabeddin sesin, Tevfik Fikret ise sözdiziminin sınırlarını zorlar: aruz Türkçenin doğal vurgusuna yaklaştırılır, dize cümlenin sonunu beklemeden kırılır. Fransız sembolistleri ve parnasçıları bu dönemde okunmuş ve şiire doğrudan girmiştir.

Dil ağırdır ve bu, topluluğun hem gücü hem sonunu getiren tercihtir. “Sâât-i semenfâm” gibi birleşimler bir nesneyi değil bir izlenimi adlandırır; anlamı bilmeyen okur bile bir müzik duyar. Aynı ağırlık, kendilerinden sonra gelen Millî Edebiyat kuşağının sadeleşme talebini doğurmuştur.

Bu sayfadaki şiirler, topluluğun iki kutbunu bir arada gösteriyor: Cenab'ın duyulara dayanan gece ve akşam manzaraları ile Fikret'in topluma dönük, doğrudan konuşan sesi.