Tema
Cefa şiirleri
48 şiir · 19 şair
Divan şiirinde cefa bir kaza değil, ilişkinin kuralıdır. Sevgili eziyet eder çünkü rolü budur; âşık dayanır çünkü rolü de budur. Bu yüzden cefa şiirlerinde asıl soru “neden ediyor” değil, “ne zamana kadar dayanılır”dır.
Cevaplar şaire göre değişir. Nâbî simetri kurar: çektiğimi çek. Mihrî Hatun pazarlığa girer — madem öldüreceksin, bâri rakibi öldür. Tevhide Hanım ise verilmiş bir sözü hatırlatır; onunki ilenme değil, alacak talebidir.
Halk şiirinde cefanın kaynağı çoğu kez sevgiliden çıkıp hayata yayılır: gurbet, yoksulluk, ayrılık. Orada dayanmak bir erdem değil, mecburiyettir.
Bu sayfadaki şiirler aynı eziyetin karşısında dört ayrı duruşu bir arada gösteriyor.
Arşivden
Katalogda filtrele →48 şiir

Şah İsmail Hatâyî16. yüzyıl · Gazel
Ey perî hüsnün senin nûr-i Huda'dır bilmiş ol
Âşık Ömer17. yüzyıl · Şiir
Bend-i zülfün dilberâ tıfl-ı dil ü can ağladırEy sevgili, saçının bağı gönül ve can çocuğunu ağlatır

Şeyh Gâlib18. yüzyıl · Şarkı
Fârig olmam eylesen yüz bin cefâ sevdim seni
Recaizade Mahmut Ekrem19. yüzyıl · Gazel
Gamzen mey-i nahvetle ser-endâz degilmi
Âşık Ömer17. yüzyıl · Koşma
Gerçi ben lûtfuna câiz değilim
Nazîr İbrahim18. yüzyıl · Matla/Müfred
Gerçi her ŧavruñ senüñ Ǿuşşāķa şāhānedürGerçi Her Tavruñ Senüñ Uşşâka Şâhânedür (Matla/Müfred 137)
Nazîr İbrahim18. yüzyıl · Kıta
Göñül bir şāh-ı ĥüsne māil oldıGönül Bir Şâh-ı Hüsne Mâil Oldı
Âşık Ömer17. yüzyıl · Şiir
Bir güneş tal’at perî peyker melek sîmâ güzelGüneş yüzlü, peri yapılı, melek çehreli güzel
Nazîr İbrahim18. yüzyıl · Matla/Müfred
Hemānā cevre māil o cefā-cū ikide birdeHemânâ Cevre Mâil O Cefâ-cû İkide Birde (Matla/Müfred 76)
Selîmî15.–16. yüzyıl · Gazel
İki ḳaşuñ kibi bir ṭurfe ya yoḳ
Âşık Ömer17. yüzyıl · Şiir
Kâkülün sevdâları ham etti kaddim ey fetâ
Necâtî Bey15. yüzyıl · Gazel
Lâle-hadler yine gülşende neler etmediler
Âşık Ömer17. yüzyıl · Şiir
Meftûnun medhetsin hüsnün evsâfın

Fuzûlî16. yüzyıl · Gazel
Menüm tek hîç kim zâr u perîşân olmasun yâ Rab
Âşık Ömer17. yüzyıl · Şiir
Ne cevhersin behey cânâNe büyük cevhersin, ey sevgili
Âşık Ömer17. yüzyıl · Şiir
Ne canlardan geri kalmış misâfirhânedir dünyâ
Âşık Ömer17. yüzyıl · Şiir
Ne mümkindir ede zâhid o lâ’l-i canfezâdan haz
Âşık Ömer17. yüzyıl · Şiir
Dilberâ evvel bana sen gözle hem kaş eyledinÖnce Göz ve Kaş Ettin
Recaizade Mahmut Ekrem19. yüzyıl · Gazel
Şâd et beni bir kerrecik olsun keremiñle
Şeyhülislâm Yahyâ16.–17. yüzyıl · Mesnevi
اوقودی چونکه شعری حالتهŞiiri Coşkun Bir Hâl İçinde Okuyunca
Nazîr İbrahim18. yüzyıl · Matla/Müfred
ǾUşşāķ-ı zārı cevrüñ ile öldürür misüñUşşâk-ı Zârı Cevrüñ ile Öldürür misüñ (Matla/Müfred 165)
Mehmed Emîn Belîğ18. yüzyıl · Rubai
Ümîd-i şefkat itmez ol cefâdan gönül zîrâ

Bâkî16. yüzyıl · Gazel
Yârdan cevr ü cefâ lutf u kerem gibi gelür
Âşık Ömer17. yüzyıl · Şiir
Yeter cevreyledin câna bilirsin dil perîşânım