DDizegâhDijital şiir arşivi
Bütün temalar
Tema

Kader şiirleri

52 şiir · 30 şair

Türk şiirinde kaderin iki adı vardır ve ikisi aynı şeyi anlatmaz. “Felek” suçlanabilen, kavga edilebilen bir muhataptır; “takdir” ise itiraz kabul etmeyen bir hükümdür. Şair çoğu kez birinciyle konuşur, ikincisine susar.

Divan şiirinde kader bir denge fikriyle gelir: yükselen düşer, mağrur olan ayağa kapanır. Nâbî'nin “görmüşüz” redifli gazeli bu düşüncenin en bilinen ifadesidir ve söylediği şey teselli değil, tanıklıktır.

Halk şiirinde ise kader daha çok bir eksiklik olarak yaşanır: elde olmayan irade, ermeyen murat, bulunamayan derman. Ruhsatî'de bu, doğrudan bir toplumsal şikâyete bağlanır — kaderi belirleyen şey yalnız gök değil, gücü yetenin gücü yettiğine yaptığıdır.

Bu sayfadaki şiirler kaderin bir açıklama mı yoksa bir bahane mi olduğu sorusunu farklı yüzyıllardan yanıtlıyor.

Dönemsel dağılım
114.–15. yüzyıl
115. yüzyıl
316. yüzyıl
116.–17. yüzyıl
1617. yüzyıl
117.–18. yüzyıl
818. yüzyıl
418.–19. yüzyıl
1019. yüzyıl
219.–20. yüzyıl
220. yüzyıl
3Dönemi kesinleşmemiş
Arşivden

52 şiir

Katalogda filtrele →
Âşık Ömer için tipografik  kartı
Âşık Ömer17. yüzyıl · Şiir
«Ezel kâtibleri uşşâk bahtın kare yazmışlar»
Nef‘î'yi gösteren temsili portre
Nef‘î17. yüzyıl · Gazel
Âşıka ta'n etmek olmaz mübtelâdır n'eylesin
Bâkî’yi gösteren Osmanlı minyatürü
Bâkî16. yüzyıl · Gazel
Ayağun toprağın özler yürürken gökde her kevkeb
Tokatlı Nûrî için N harfli tipografik kart
Tokatlı Nûrî19. yüzyıl · Kader koşması
Bana kan yutturdu sahbayi hicranAyrılık Şarabı Kan Yutturdu
Âşık Ömer için tipografik  kartı
Âşık Ömer17. yüzyıl · Şiir
Benî Âdem gibi var mı mükerrem
Cenab Şahabeddin için tipografik C kartı
Cenab Şahabeddin19. yüzyıl · Şiir
Bir civân bir siyah meşcereninBenim Kalbim
Âşık Ömer için tipografik  kartı
Âşık Ömer17. yüzyıl · Şiir
Bir lâhza âlemin zevk u safâsı
Âşık Ömer için tipografik  kartı
Âşık Ömer17. yüzyıl · Şiir
Bir münevver tâc urundu girdi çün meydâna şem’
Kul Himmet için tipografik K kartı
Kul Himmet16.–17. yüzyıl · Nefes
Bize imdat ol Hak'tan
Nazîr İbrahim için tipografik N kartı
Nazîr İbrahim18. yüzyıl · Matla/Müfred
Bu rūz-ı rūzede bilmem nedür merām u dilekBu Rûz-ı Rûzede Bilmem Nedür Merâm u Dilek (Matla/Müfred 36)
Enderunlu Fâzıl için tipografik F kartı
Enderunlu Fâzıl18.–19. yüzyıl · Gazel
Çarh mir'ât-ı dil-i sâfımı tekdîr itdi
Anonim Halk Şiiri için tipografik A kartı
Anonim Halk ŞiiriDönemi kesinleşmemiş · mani
Dağlar dağladı beni
Enderunlu Fâzıl için tipografik F kartı
Enderunlu Fâzıl18.–19. yüzyıl · Gazel
Efendi tevbe-i meyde sebât müşküldür
Sümmânî için S harfli tipografik kart
Sümmânî19.–20. yüzyıl · Koşma / halk şiiri (kaynak stanza düzeni korunmuştur)
Ervahı ezelde Levhü kalemde
Âşık Ömer için tipografik  kartı
Âşık Ömer17. yüzyıl · Şiir
Ey dilâ nasîhat kabûl edersen
Âşık Ömer için tipografik  kartı
Âşık Ömer17. yüzyıl · Şiir
Ey dirîga düştü dil bigâneden bigâneye
Âşık Ömer için tipografik  kartı
Âşık Ömer17. yüzyıl · Şiir
Ey yüzü gül gonca fem sen bir yana ben bir yana
Fuzûlî'nin Əzim Əzimzadə tarafından yapılmış temsili portresi
Fuzûlî16. yüzyıl · Gazel
Ezel kâtipleri uşşâk bahtın kara yazmışlar
Bodrum'daki Neyzen Tevfik heykeli
Neyzen Tevfik20. yüzyıl · Koşma
Yamansın her zaman aldattın beni,Felek
Âgâhî için tipografik  kartı
Âgâhî19. yüzyıl · Koşma
Gam kasavet keder başa derildi
Âşık Ömer için tipografik  kartı
Âşık Ömer17. yüzyıl · Şiir
Gel haberdâr ol kamû ahvâl-i âlemden gönül
Ruhsatî için tipografik R kartı
Ruhsatî19.–20. yüzyıl · Koşma
Gene bahar geldi bülbül sesinden
Nazîr İbrahim için tipografik N kartı
Nazîr İbrahim18. yüzyıl · Matla/Müfred
Ger Felāŧun vezįr-i Cemher olsak da egerGer Felâtun Vezîr-i Cemher Olsak da Eger
Nâbî için tipografik N kartı
Nâbî17.–18. yüzyıl · Gazel
Gerçi gencîne-i âlemde cevahir bulunur
Bu şiirlerin paylaştığı başka temalar